HVO100: wat het is, wat het kost en wat het oplevert

HVO100 is volledig hernieuwbare diesel, gemaakt van plantaardige oliën, gebruikt frituurvet en dierlijke vetten. HVO staat voor hydrotreated vegetable oil: de grondstof wordt met waterstof behandeld tot een brandstof die chemisch vrijwel gelijk is aan fossiele diesel. De 100 betekent dat er geen fossiele diesel is bijgemengd.

Voor wie tankt is het een druppel-in-de-tank vervanging van diesel. Voor wie levert is het iets anders: elke liter HVO die aan het Nederlandse vervoer wordt geleverd, kan worden ingeboekt en levert ERE’s op. In dit artikel behandelen we beide kanten.

HVO100 in het kort

• Wat: paraffinische diesel uit hernieuwbare grondstoffen, volgens de norm EN 15940
• Grondstoffen: gebruikt frituurvet (UCO), dierlijke vetten, plantaardige oliën en reststromen
• Niet hetzelfde als: biodiesel of FAME, dat is een ander product met andere eigenschappen
• CO₂-reductie: afhankelijk van de grondstof en de keten, in de praktijk een groot deel van de uitstoot van fossiele diesel
• Let op: niet elke motor is vrijgegeven voor HVO100, controleer de opgave van de fabrikant
• Voor leveranciers: levering aan het Nederlandse vervoer is inboekbaar en levert ERE’s op

Hoe wordt HVO100 gemaakt?

Bij hydrotreating worden vetten en oliën onder hoge druk met waterstof behandeld. De zuurstof verdwijnt uit het molecuul en wat overblijft is een paraffinische koolwaterstof: qua opbouw vergelijkbaar met fossiele diesel, alleen uit hernieuwbare grondstof.

Dat proces is wezenlijk anders dan de productie van FAME-biodiesel, waarbij vetten worden omgeësterd. Het verschil in productieroute verklaart vrijwel alle praktische verschillen tussen de twee brandstoffen.

De grondstoffenkant is een markt op zich. Gebruikt frituurvet, dierlijke vetten en plantaardige oliën worden wereldwijd verhandeld, en de beschikbaarheid en prijs daarvan bepalen in belangrijke mate wat HVO kost. Agrioil is van oudsher broker in precies die stromen; op agrioil.nl over HVO lees je meer over de fysieke handel.

HVO100, FAME en fossiele diesel naast elkaar

Wat kost HVO100?

HVO100 is duurder dan fossiele diesel. Hoeveel duurder verschilt per moment en per afnamevolume, en wordt door drie dingen bepaald.

De grondstofprijs. Gebruikt frituurvet en dierlijke vetten zijn schaarse producten met een eigen wereldmarkt. Loopt die markt op, dan werkt dat direct door in de HVO-prijs.

De ticketwaarde. Levering aan het Nederlandse vervoer levert ERE’s op. Die opbrengst wordt in de praktijk verrekend in de prijs aan de pomp, en drukt de meerprijs voor de afnemer. Hoe hoger de ticketprijs, hoe kleiner het verschil met diesel.

Accijns en volume. Op HVO100 zit dezelfde dieselaccijns, en grootverbruikers die in bulk afnemen betalen een andere prijs dan wie aan de pomp tankt.

Op deze pagina staan bewust geen bedragen: die zijn binnen een week achterhaald. Wel relevant om te weten is dat de ticketmarkt en de pompprijs met elkaar verbonden zijn, en niet los van elkaar bewegen.

Nadelen en aandachtspunten

• Niet elke motor is vrijgegeven. HVO100 voldoet aan EN 15940, niet aan EN 590. Veel moderne dieselmotoren zijn vrijgegeven, maar dat is geen automatisme. Controleer de opgave van je fabrikant, zeker bij oudere motoren en bij garantie.
• Beschikbaarheid. Het aantal tankpunten groeit, maar is nog beperkt vergeleken met gewone diesel. Voor wagenparken met eigen tankinstallatie is dat minder een probleem dan voor wie onderweg moet tanken.
• Grondstofdiscussie. Niet alle grondstoffen zijn gelijk. Reststromen zoals gebruikt frituurvet tellen zwaarder mee dan teeltgewassen, en de herkomst wordt gecertificeerd en gecontroleerd.
• Iets lager volumetrisch energiegehalte. Per liter zit er wat minder energie in dan in fossiele diesel, wat een klein effect op het verbruik kan hebben.

De zakelijke kant: HVO en ERE’s

Dit is het deel dat in de meeste HVO-artikelen ontbreekt. Wie hernieuwbare brandstof aan het Nederlandse vervoer levert, kan die levering inboeken in het REV-register van de Nederlandse Emissieautoriteit. Daar ontstaan ERE’s uit: emissiereductie-eenheden, elk goed voor één kilogram CO₂-reductie in de keten.

Welke eenheden je opbouwt hangt af van de sector waaraan je levert:

• Wegvervoer levert LRE’s op
• Zeevaart levert ZRE’s op
• Binnenvaart levert BRE’s op

Daarbinnen bepaalt de grondstof de categorie. Geavanceerde grondstoffen uit afval- en reststromen vallen in de categorie G, overige hernieuwbare brandstoffen in categorie O. Dat onderscheid is geen formaliteit: die categorieën hebben verschillende prijsniveaus, wat we uitleggen in ons artikel over de ZRE categorieën.

Voor een leverancier betekent dit dat de businesscase van HVO uit twee delen bestaat: de marge op de brandstof zelf, en de waarde van de eenheden die de levering oplevert. Wie alleen naar het eerste kijkt, rekent zich arm. Hoe dat systeem precies werkt staat in onze uitleg over ERE certificaten.

Van grondstof tot ticket

De keten loopt van gebruikt frituurvet en dierlijke vetten, via de HVO-producent, naar de brandstofleverancier, en eindigt bij een ingeboekte eenheid in het register. Agrioil zit aan beide uiteinden van die keten: als broker in de fysieke HVO- en grondstofhandel, en als broker in de ticketmarkten die eruit voortkomen.

Vragen over HVO of over de tickets die het oplevert?

Lever je hernieuwbare brandstof en wil je weten wat je positie aan eenheden waard is, of zoek je juist volume? Onze ticket desk kent beide kanten van deze keten. Mail naar info@agrioil.nl of bel +31 10 467 55 66.

Bronnen

• Nederlandse Emissieautoriteit, energie voor vervoer: emissieautoriteit.nl
• Agrioil over hydrotreated vegetable oil: agrioil.nl